آداب تلاوت قران

رای تلاوت قرآن در مراتب مختلف، آداب خاصی هست . در مرتبه اول مراقبه که کلام ما در آن است . لازم است سالک به هنگام تلاوت قرآن، آداب زیر را - که از آیات و روایات بر می آید - مراعات کند .

الف) درحال طهارت و با وضو به تلاوت قرآن بپردازد .

ب) در حالی که مسواک کرده است، قرآن را تلاوت کند .

ج) با صوت زیبا تلاوت کند .

د) به هنگام تلاوت قرآن، گریه کند، یا حالت گریه داشته باشد .

ه) با جهر متوسط بخواند; نه با صدای آهسته باشد و نه با صدای بسیار بلند .

و) در حال تلاوت، با ادب و با طمانینه و رو به قبله باشد; چه نشسته و چه ایستاده و اگر نشسته می خواند، چهار زانو ننشیند و تکیه نکند .

ز) از روی «مصحف » تلاوت کند که نگاه در «مصحف » و تلاوت از روی آن، حساب خاصی دارد و در روایات، روی این موضوع تاکید شده است .

از رسول اکرم (ص) نقل گردید که فرمود:

«لیس شی ء اشد علی الشیطان من القرائة فی المصحف نظرا; چیزی برای شیطان سخت تر و کوبنده تر از تلاوت قرآن از روی مصحف و با نگاه کردن در آن نیست » . (1)

در روایات نیز به برکات خاصه تلاوت از روی مصحف، اشاره ها رفته است که به لحاظ اختصار، از ذکر آنها صرف نظر می کنیم; طالبین می توانند به بحار، ج 92، باب 23 مراجعه کنند .

ح) قبل از شروع به تلاوت قرآن، استعاذه کند و سپس بسم الله الرحمن الرحیم بگوید و بعد به تلاوت بپردازد تا با عنایت خدای متعال، از دخالت های شیطانی محفوظ بماند .

در آیه 98 سوره نحل آمده است:

«فاذا قرات القرآن فاستعذ بالله من الشیطان الرجیم - انه لیس له سلطان علی الذین آمنوا و علی ربهم یتوکلون; وقتی قرآن را تلاوت می کنی، پناه ببر به خدای متعال از شیطان مطرود; البته شیطان را بر آنانی که ایمان آورده، به پروردگارشان توکل می کنند، تسلط و سیطره ای نیست » .

قبل از شروع بگوید: «استعیذ بالله السمیع العلیم من الشیطان الرجیم » یا بگوید: «اعوذ بالله السمیع العلیم من الشیطان الرجیم » و بعد بگوید: «بسم الله الرحمن الرحیم » و سپس تلاوت را شروع کند .

ط) ترتیل را مراعات نماید; ترتیل عبارت از این است که حروف و کلمات را روشن ادا کند و وقف ها را رعایت نماید . به بیان دیگر، آن چنان تند نخواند که حروف و کلمات و وقوف و فواصل به خوبی ادا نشود و نیز فاصله زیاد و غیر صحیح، در میان حروف و کلمات ندهد; به نحوی که حروف و کلمات، جدا از هم و غیر مرتبط باشند و در مجموع، باید حروف و کلمات را خوب، روشن و در عین حال متصل و مرتبط به هم ادا کند و وقوف و فواصل آیات را هم مراعات نماید و طوری بخواند که قلوب را به حرکت آورد و دل ها را تکان دهد .

در آیه سوم سوره مزمل، خطاب به رسول اکرم (ص) آمده است:

«و رتل القرآن ترتیلا; و قرآن را با ترتیل مناسب آن بخوان » .

حضرت موسی بن جعفر از پدران بزرگوار خود - صلوات الله علیهم اجمعین - نقل می کند که از رسول اکرم (ص) درباره آیه «ورتل القرآن ترتیلا» سؤال شد و آن حضرت در توضیح و تفسیر آیه فرمود:

«بینه تبیانا و لا تنثره نثر الرمل و لا تهذه هذالشعر، قفوا عند عجائبه و حرکوا به القلوب و لا یکون هم احدکم آخر السورة (2) ; قرآن را روشن و واضح تلاوت کن و حروف و کلمات آن را جدا از هم و پراکنده مساز مانند پراکنده ساختن دانه های ریگ از یکدیگر و آن را سریع و تند تلاوت نکن; همانند تند خواندن شعر و وقتی به عجایب قرآن می رسید، توقف کنید و به تدبر و تامل بپردازید و با تلاوت آن، دل ها را به حرکت آورید و با شتاب و بی تامل نخوانید; به نحوی که بخواهید زود به آخر سوره برسید» .

ی) به هنگام تلاوت قرآن، به چیز دیگری فکر نکند و متوجه آیات قرآن باشد .

ک: تدبر در آیات قرآن بکند که در این صورت، از انوار و هدایت ها و از حقایق و معارف و از دقایق و اسرار قرآن کریم، به اندازه خود بهره مند خواهد شد . تلاوتی که در آن تدبر نباشد، آن چنان که باید، فایده نخواهد داشت .

این سخن بدان معنی نیست که اگر کسی اهل تدبر نباشد - یعنی معانی آیات را حتی در حد ترجمه نداند تا بتواند در حد خود به تدبر در آیات بپردازد - از تلاوت قرآن نتیجه ای نخواهد برد; بلکه چنین کسی هم با مراعات آن قسمت از آداب تلاوت که در امکانش هست، بهره خودرا خواهد برد .

ل) حق آیات را مراعات نماید; به این معنی که به هنگام تلاوت قرآن، وقتی به آیات رحمت و جنت می رسد، از خدای متعال مسئلت کند که او را از اهل رحمت و جنت قرار دهد و از رحمت خود محروم و از جنت قرب خود دور نسازد و وقتی به آیات عذاب و آتش و آیات سخط و غضب می رسد، بترسد و به خدای متعال پناه ببرد که از اهل عذاب و آتش نباشد و مشمول سخط و غضب نگردد و از او بخواهد که وی را از نجات یافتگان قرار دهد و وقتی به آیات تکبیر، تعظیم، تسبیح و تحمید می رسد، به تکبیر، تعظیم، تسبیح و تحمید حق بپرازد و وقتی به آیات استغفار و طلب عفو و مغفرت می رسد، استغفار کند و طلب عفو و مغفرت نماید و آن جا که به ذکر صالحان می رسد، از خدا بخواهد که او را نیز از آنان و در جمع آنان قرار دهد و آن گاه که به ذکر اهل ضلال و طغیان و ذکر اهل غفلت و استدراج می رسد، از خدا بخواهد که او را از ورود به جمع آنان حفظ کند و در هر موردی به تناسب دعا کند .

از امام صادق (ع) نقل شده که فرمود:

«اذا مررت بآیة فیها ذکر الجنة فاسال الله الجنة و اذا مررت بایة فیها ذکر النار فتعوذ بالله من النار; به هنگام تلاوت قرآن، وقتی به آیه ای رسیدی که در آن ذکر بهشت به میان آمده است، از خدا بهشت را بخواه و وقتی به آیه ای رسیدی که در آن ذکر آتش به میان آمده است، به خدا پناه ببر از آتش » . (3)

 

نوشته های اخیر

دسته بندی ها

نظر بدهید

رمز عبورتان را فراموش کرده‌اید؟

ثبت کلمه عبور خود را فراموش کرده‌اید؟ لطفا شماره همراه یا آدرس ایمیل خودتان را وارد کنید. شما به زودی یک ایمیل یا اس ام اس برای ایجاد کلمه عبور جدید، دریافت خواهید کرد.

بازگشت به بخش ورود

کد دریافتی را وارد نمایید.

بازگشت به بخش ورود

تغییر کلمه عبور

تغییر کلمه عبور

حساب کاربری من

سفارشات

مشاهده سفارش